Fosforany z krateru Jezero – nowa sugestia życia na Marsie

|||Z ostatniej chwili

W przyrodzie kolor wściekle żółty bywa stosowany ku przestrodze (patrz: liściołaz żółty) czy jako kamuflaż (patrz: modliszka storczykowa). W Pulsarze natomiast – to sygnał końca embarga, które prestiżowe czasopisma naukowe nakładają na publikowane przez badaczy artykuły. Tekst z żółtym oznaczeniem dotyczy więc doniesienia, które zostało upublicznione dosłownie przed chwilą.

W przypadku Marsa można uczynić to, czego nie da się zrobić na Ziemi – zrekonstruować klimat, krajobraz i geologię z czasów, gdy na obu globach mogło narodzić się życie. Taki jest główny cel misji łazika Perseverance, który na Czerwonej Planecie wylądował w lutym 2021 r. NASA wysłała go do wnętrza krateru impaktowego Jezero o średnicy 45 km i średniej głębokości ok. kilometra. Na jego dnie marsjański satelita Mars Reconnaissance Orbiter wypatrzył dekadę wcześniej drobny materiał, który uznano za pozostałość jeziora. Z orbity dostrzeżono jeszcze jedną intrygującą formę terenu: deltowe ujście rzeki, która wpływała od zachodu do jeziora. Cały ten ukształtowany przez wodę krajobraz przetrwał ok. 4 mld lat w niemal niezmienionym stanie. Uznano, że trzeba mu się bliżej przyjrzeć, ponieważ sedymenty rzeczne i jeziorne to jedne z lepszych miejsc do poszukiwania śladów dawnego marsjańskiego życia.

Najlepsze byłoby oczywiście odnalezienie skamieniałych szczątków organizmów, a przynajmniej chemicznych śladów ich aktywności życiowej. Tych pierwszych Perseverance jeszcze nie wytropił, za to od pewnego czasu zdarza mu się natrafić na minerały, które mogły powstać w wyniku reakcji chemicznych zainicjowanych przez żywe organizmy. Najnowsze znalezisko, opisane w dzisiejszym „Nature”, zadziwiło naukowców. Łazik, badający obecnie zachodni skraj krateru w miejscu, gdzie 4 mld lat temu wpływała do niego rzeka, natrafił na warstewki mułowców (skamieniałego mułu jeziornego) gęsto naszpikowane zielonkawymi grudkami minerału z grupy fosforanów żelaza.

Fosforany pełnią ważną funkcję w procesach życiowych – są m.in. budulcem kwasów nukleinowych. Dlatego autorzy badań – liderem kilkudziesięcioosobowego zespołu był Joel Hurowitz ze Stony Brook University – uznali, że obfitość tych związków mogła się przyczynić do powstania życia na Czerwonej Planecie. Czy tak rzeczywiście było – nie wiadomo. Argumentów na rzecz takiego scenariusza przybywa. Zarówno te, jak i wcześniejsze analizy wykonane przez łazika wskazują, że miliardy lat temu przez pewien czas na dnie krateru Jezero funkcjonował wysychający okresowo zbiornik, na którego mulistym dnie mogły istnieć warunki sprzyjające powstaniu i rozwojowi życia. Poszukiwania jednoznacznych dowodów trwają.

Dziękujemy, że jesteś z nami. To jest pierwsza wzmianka na ten temat. Pulsar dostarcza najciekawsze informacje naukowe i przybliża najnowsze badania naukowe. Jeśli korzystasz z publikowanych przez Pulsar materiałów, prosimy o powołanie się na nasz portal. Źródło: www.projektpulsar.pl.