Reklama
Pulsar - najnowsze badania naukowe. Pulsar - najnowsze badania naukowe. Shutterstock
Zdrowie

Czy hałas za oknem powoduje chorobę Parkinsona? Nie, ale może zwiększać ryzyko jej wystąpienia

„Ucz się” albo „Ruszaj się”. Rozkaz zależy od zgrania w czasie dwóch neuroprzekaźników
Zdrowie

„Ucz się” albo „Ruszaj się”. Rozkaz zależy od zgrania w czasie dwóch neuroprzekaźników

Dopamina pełni w naszym organizmie podwójną funkcję. Tajemnicą pozostawało, jak mózg rozróżnia, którą w danym momencie uruchomić. Neurobiolodzy z New York University odkryli, że kluczowy jest także drugi neuroprzekaźnik.

Pojedyncze badania już wcześniej sugerowały związek między hałasem a chorobami neurodegeneracyjnymi. Grupy ich uczestników były jednak stosunkowo niewielkie, a wyniki niejednoznaczne. Nowa – największa jak do tej pory – analiza wskazuje, że osoby przez lata mieszkające przy głośnych drogach częściej zapadają na chorobę Parkinsona.
Paulina Mozolewska
20 lipca 2026
Z ostatniej chwili|Z ostatniej chwili

W przyrodzie kolor wściekle żółty bywa stosowany ku przestrodze (patrz: liściołaz żółty) czy jako kamuflaż (patrz: modliszka storczykowa). W Pulsarze natomiast – to sygnał końca embarga, które prestiżowe czasopisma naukowe nakładają na publikowane przez badaczy artykuły. Tekst z żółtym oznaczeniem dotyczy więc doniesienia, które zostało upublicznione dosłownie przed chwilą.

Naukowcy z Danii wykorzystali dane ponad 3,1 mln dorosłych mieszkańców kraju, śledząc ich losy nawet przez 18 lat. Dysponując adresami każdego uczestnika od 1990 r., stworzyli modele uwzględniające natężenie ruchu, rodzaj zabudowy czy ukształtowanie terenu. W ten sposób oszacowali poziom hałasu drogowego docierającego do budynków. Uwzględnili przy tym wiele innych czynników, m.in. poziom wykształcenia i dochody uczestników badania, a także zanieczyszczenie powietrza w rejonie, w którym mieszkali, czy ilość zieleni w otoczeniu ich domów.

Sięgnij do źródeł

Badania naukowe: Road Traffic Noise, Noise Difference Between Residential Facades, and Risk of Parkinson Disease

Okazało się, że wraz ze wzrostem długotrwałej ekspozycji na hałas rosło również ryzyko zachorowania na chorobę Parkinsona. Nie był to związek bardzo silny, ale pozostawał widoczny nawet po uwzględnieniu innych czynników środowiskowych.

Autorzy sprawdzili również, czy mieszkania badanych miały choć jeden pokój po tzw. cichej stronie (np. od podwórza). U osób, które takim dysponowały, związek między hałasem a chorobą Parkinsona był słabszy. Analiza pokazuje więc, że sposób projektowania zabudowy w miastach może mieć większe znaczenie dla zdrowia, niż do tej pory przypuszczano.

Jedną z tłumaczących te obserwacje hipotez jest przewlekłe zaburzenie snu i utrzymująca się aktywacja układu stresu, które z czasem mogą sprzyjać procesom zapalnym i uszkodzeniu komórek nerwowych. Autorzy podkreślają jednak, że ich praca ma charakter jedynie obserwacyjny, więc nie dowodzi, że to hałas wywołuje chorobę.

Dziękujemy, że jesteś z nami. To jest pierwsza wzmianka na ten temat. Pulsar dostarcza najciekawsze informacje naukowe i przybliża najnowsze badania naukowe. Jeśli korzystasz z publikowanych przez Pulsar materiałów, prosimy o powołanie się na nasz portal. Źródło: www.projektpulsar.pl.

Paulina Mozolewska

Dr n. biol. Paulina Mozolewska to dziennikarka medyczna i naukowa, stypendystka programu Fulbright Fellowship „Reporting Complexity” dla dziennikarzy. Pisze o tym, jak badania naukowe zmieniają życie i zdrowie ludzi. Cały czas rozwija swoje umiejętności krytycznego myślenia. Interesuje się również praktycznym zastosowaniem psychologii.
Reklama