Wirusy i bakterie
-
Zdrowie
Pochwała mikrobioty. O społeczności, która w dobrej wierze wtrąca się do ludzkich spraw
Mikroorganizmy związane z ciałem człowieka. Naukowcy przekonują, że mają być różnorodne i w dobrej kondycji, żebyśmy my także zachowali zdrowie. Nie są to bowiem pasażerowie na gapę – aktywnie regulują działanie naszego organizmu.Margit Kossobudzka-Lipińska24 lipca 2026 -
Zdrowie
Naukowcy odkryli, jak wirus grypy przeprogramowuje ludzkie komórki od wewnątrz
Każdego roku na grypę sezonową poważnie choruje 3–5 mln. osób na świecie. Umiera ok. 650 tys. Niebezpieczny jest zwłaszcza wirus A odpowiedzialny za kilka pandemii, w tym hiszpanki z 1918 r. By zdobyć przewagę nad wirusem, naukowcy muszą dokładnie wiedzieć, co dzieje się z uwolnionymi przez niego białkami wewnątrz komórki.Margit Kossobudzka-Lipińska22 lipca 2026 -
Środowisko
Zielone ślady czarnej śmierci. Tak świat odradzał się po najbardziej zabójczej epidemii w dziejach
W połowie XIV w. pandemia dżumy zabiła w Europie dziesiątki milionów ludzi. Zmieniła też środowisko naturalne. Powrót do stanu sprzed epidemii zajął przyrodzie niemal dwa stulecia. [Artykuł także do słuchania]Andrzej Hołdys14 lipca 2026 -
Technologia
Modele sztucznej inteligencji zaprojektowały nowe, w pełni funkcjonalne wirusy. Czy to niebezpieczny precedens?
Najbardziej prawdopodobne ryzyko nie polega na tym, że ktoś stworzy od podstaw nowego wirusa, lecz na tym, że AI skróci drogę od pomysłu do sensownego planu eksperymentalnego. Ten drugi wciąż jednak wymaga technologii, środków i wiedzy, która jest niedostępna dla większości ludzi. [Artykuł także do słuchania]Kasper Kalinowski7 lipca 2026 -
Środowisko
Komary. Te biologiczne wampiry są lżejsze od pestki winogrona, a końca walki człowieka z nimi nie widać
Google zamierza wypuścić w USA dziesiątki milionów samców owadów zarażonych naturalnie infekującą bezkręgowce bakterią Wolbachia. Będą szukały samic i z nimi kopulowały, ale bakteria sprawi, że nie dojdzie do zapłodnienia. W ten sposób liczba komarów będzie się powoli zmniejszać. Projekt „Debug” nie jest pierwszym – i zapewne nie ostatnim – skierowanym przeciw organizmom przenoszącym śmiertelnie groźne dla ludzi choroby. [Artykuł także do słuchania]Robert Jurszo23 czerwca 2026 -
Zdrowie
Wirus HIV ukrywa się w niejednych limfocytach T. Być może jest więc wreszcie szansa, by go eliminować
Nie ma skutecznego leku przeciwko wirusowi HIV. Terapia jedynie hamuje jego namnażanie się. W organizmie utrzymuje się bowiem mały zapas utajonych zakażonych komórek. Okazuje się, że jest ich więcej niż sądzono. Paradoksalnie daje to nadzieję na medyczny przełom.Margit Kossobudzka-Lipińska20 czerwca 2026 -
Człowiek
Ötzi: naukowcy przeanalizowali jego mikrobiotę. Niektóre mikroorganizmy wciąż są zdolne do życia
Ciało Człowieka z Lodu jest przedmiotem naukowych analiz od 1991 r., kiedy to zostało znalezione w austriackich górach. Teraz zespół z Eurac Research sprawdził, jakie mikroorganizmy były w nim obecne za życia mężczyzny, a które skolonizowały go dopiero po jego śmierci – jeszcze w lodowcu i później, przez dekady przechowywania w chłodni.Margit Kossobudzka-Lipińska4 czerwca 2026 -
Opinie
Szczepienia i autyzm: amerykańska agencja nagle się waha, naukowcy załamują ręce
Żadnemu szanującemu się naukowcowi nie przyszłoby na myśl zasiewanie na nowo wątpliwości co do tego, że szczepionki powodują autyzm. W kwestie dotyczące zdrowia publicznego bardzo jednak lubią się wtrącać politycy. Skutki ich działań ujawnia nowe badanie opublikowane w „Science”.Margit Kossobudzka-Lipińska1 czerwca 2026 -
Zdrowie
Afryka walczy z ebolą. Europa powinna zacząć się przygotowywać na chikungunyę
Chikungunya jest oceniana przez Światową Organizację Zdrowia jako jedna z zaniedbanych chorób tropikalnych. Wywołuje ją wirus, przenoszony przez komary. Chińscy badacze stwierdzili, że zyskał właśnie szansę na rozprzestrzenienie się na północ.Margit Kossobudzka-Lipińska28 maja 2026 -
Zdrowie
Szczepienia dzieci przeciw HPV mają być obowiązkowe. Może lepszy byłby model australijski
Ministerstwo Zdrowia tłumaczy, że ta decyzja zapadła po – nieudanych – próbach zwiększenia wyszczepialności. Nie ma wątpliwości, że chodzi o ochronę przed rozwojem raka szyjki macicy. Tylko czy państwo sięga po właściwe narzędzie? [Artykuł także do słuchania]Paulina Mozolewska19 maja 2026 -
Zdrowie
Hantawirus z pechowego rejsu. Jak opanować ognisko zakażeń? Nie czas na improwizację
Największym błędem byłoby dziś urządzenie medialnego spektaklu w stylu pierwszych miesięcy pandemii koronawirusa: kombinezony ochronne na nabrzeżu, dramatyczne konferencje prasowe i transmisje live z każdej łodzi ratunkowej.Paweł Walewski8 maja 2026 -
-
Zdrowie
Nowy pomysł na szybkie nieinwazyjne testy na HIV. Potencjalnie można wykryć wirusa w ślinie
Autorzy tego wynalazku przyznają, że aby potwierdzić jego skuteczność, trzeba przeprowadzić jeszcze kilka eksperymentów. Jeśli uda się wszystko dopracować, to BE-SMART-HIV może znacząco przyspieszyć i poprawić diagnostykę, zwłaszcza w krajach o ograniczonych zasobach.Tomasz Roman Tarnawski24 kwietnia 2026 -
Środowisko
Raport większości: Tajemnicze bakterie naszych mórz i jezior
Ekosystemy wodne kryją wciąż wiele sekretów. Nawet okolice mola w Sopocie mogą być – przynajmniej okresowo – zdominowane przez organizmy, o których hydrobiologom się nie śniło. [Artykuł także do słuchania]Piotr Panek21 marca 2026 -
Środowisko
pulsar nadaje. sygnał 180. Klaudia Dębiec-Andrzejewska: Gleba to jest kosmos
Co sprawia, że gleba jest jednym z najbardziej złożonych środowisk na Ziemi? Jak skłaniać ten tętniący życiem świat mikroorganizmów do regenerowania środowiska i wspierania wzrostu roślin? Opowiada dr Klaudia Dębiec-Andrzejewska, mikrobiolożka i biotechnolożka z Wydziału Biologii Uniwersytetu Warszawskiego. [podkast]Karol Jałochowski13 marca 2026 -
-
Środowisko
W rumuńskim lodzie tkwi bakteria sprzed 5 tys. lat. Jeśli zostanie uwolniona, może być pomocna, ale też bardzo szkodliwa
Mikroorganizm z rodzaju Psychrobacter może hamować rozwój innych drobnoustrojów. Kłopot w tym, że potrafi przetrwać kontakt z dziesięcioma antybiotykami należącymi do różnych klas, również tymi rutynowo wykorzystywanymi w terapii ciężkich zakażeń.Jolanta Iwańczuk17 lutego 2026 -
Zdrowie
Wirus grypy ma swojego „konia trojańskiego”. On umożliwia mu infekowanie serca
Podczas sezonu grypowego rośnie ryzyko zawału i niewydolności serca, zwłaszcza u osób z chorobami układu krążenia. Badacze z nowojorskiej Icahn School of Medicine odkryli właśnie, dlaczego.Paulina Mozolewska9 lutego 2026 -
Struktura
Kiedy najskuteczniejszą obroną jest strategiczna śmierć. O metodzie SPARDA, nowej kuzynce CRISPR
Bakterie mają system, który po wykryciu wirusa ratuje kolonię kosztem pojedynczej komórki. Może on stać się wspaniałym narzędziem biologii molekularnej. [Artykuł także do słuchania]Paulina Mozolewska9 lutego 2026 -
Środowisko
Atmosfera Ziemi w pandemii także chorowała. Stężenie metanu było w niej dwukrotnie większe
Rodniki hydroksylowe to „czyściciele atmosfery”. Powstają m.in. dzięki tlenkom azotu, których źródłem jest głównie transport drogowy. Zaburzenie tej współpracy powoduje problemy. Doszło do tego w latach 2000–2022.Andrzej Hołdys5 lutego 2026
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama