Reklama
Struktura
Atlantyda: mit, który nie tonie
Opowieści o tej krainie od wieków rozpalają wyobraźnię filozofów i archeologów. Choć nauka kategorycznie zaprzecza jej istnieniu, nie brakuje śmiałków, którzy chcieliby udowodnić światu przeciwną tezę. [Artykuł także do słuchania]
Kamil Nadolski
Struktura
Kawa z odchodów
Ustalono, co odpowiada za jej unikalny smak.
(KKG)
Struktura
Laureaci Nagrody FNP 2025
Już po raz 34. Fundacja na rzecz Nauki Polskiej przyznała nagrody wybitnym polskim naukowcom.
(red,.)
Struktura
Od eksperymentu starsza jest tylko ciekawość
Od 6 do 8 grudnia Międzynarodowe Centrum Kongresowe po raz kolejny gościło Śląski Festiwal Nauki Katowice. To największy festiwal nauki w Polsce i jedno z największych wydarzeń popularnonaukowych w Europie. Z tej okazji o wypowiedź na temat Festiwalu poprosiliśmy prof. Ryszarda Koziołka, rektora Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach – uczelni, która jest głównym organizatorem Festiwalu.
(red.)
Struktura
AI w wojsku
Technologie określane mianem sztucznej inteligencji coraz śmielej wkraczają w kolejne obszary naszego życia. Wojsko nie pozostaje w tyle – również tam rośnie wykorzystanie systemów opartych na AI.
Robert Czulda
Struktura
9. Śląski Festiwal Nauki Katowice
Odbył się 6–8 grudnia 2025 r. w Międzynarodowym Centrum Kongresowym i przyciągnął tłumy. Wiedzą podzieliło się z publicznością ponad 2 tys. naukowców i naukowczyń z różnych zakątków świata.
(red.)
Reklama
Struktura
W kosmicznym radiu
Gdziekolwiek spojrzeć w kosmos – tajemnice i zagadki. I to w zakresach promieniowania elektromagnetycznego, a także poza nim. Ostatnio głośno się zrobiło o zakresie oddziaływań radiowych.
Przemek Berg
Struktura
Słoneczna superburza zbadana
10 maja 2024 r. w Ziemię uderzyła seria silnych erupcji słonecznych, wywołujących najpotężniejszą od ponad 20 lat burzę geomagnetyczną.
(WŚ)
Struktura
Elektroniczny spirytyzm
Czy sztuczna inteligencja pomaga przeżyć żałobę?
David Berreby
Struktura
Przygody nazw geograficznych
Nazwy te wydają się czymś oczywistym – wystarczy spojrzeć na mapę. Tymczasem każde słowo jest nośnikiem historii, kultury i polityki. Modyfikacja nazwy to ruch, który rozpala emocje i zmienia percepcję miejsca.
Andrzej Hołdys
Struktura
Nowe spojrzenie na CO2
Najważniejsza, ale i najmniej zrozumiała cząsteczka na Ziemi.
Lee Billings
Struktura
Najważniejsze w 2025 roku według was, czytelników pulsara
Bujaliście w kosmicznych obłokach, poznawaliście swoich dawnych przodków, ciekawiła was przyszłość Wszechświata, Ziemi oraz organizmów dużych i mniejszych. Oto, jakie artykuły i audycje stawialiście na podium w każdym miesiącu tego roku.
pulsar
Reklama
Podkast
pulsar nadaje. sygnał 166. Anna Chmiel: Troszeczkę się w tych sieciach zakochałam
Czy społeczeństwa da się opisać tymi samymi modelami, które tłumaczą magnetyzm i przejścia fazowe? Czy brak zaufania do nauki można leczyć narzędziami fizyki statystycznej i teorii sieci? O modelowaniu złożonych procesów społecznych mówi dr inż. Anna Chmiel z Zakładu Fizyki Układów Złożonych Wydziału Fizyki Politechniki Warszawskiej, badaczka sieci złożonych zajmująca się socjofizyką i zastosowaniami fizyki w medycynie. [podkast]
Karol Jałochowski
Struktura
Najważniejsze w 2025 roku według Andrzeja Hołdysa
Spośród wielu tegorocznych doniesień wybrałem te, które szczególnie zapadły mi w pamięć, ponieważ na różne sposoby zajmują się naszą obecnością na Ziemi i rozmaitymi nieoczywistymi konsekwencjami tego dość oczywistego faktu.
Andrzej Hołdys
Struktura
Bestie malowane. O obrazach, które zaszczepiły w ludziach dinomanię
Świat zaczął wariować na punkcie dinozaurów dwa wieki temu. To szaleństwo było zasługą zarówno uczonych, jak i artystów. A może nawet bardziej tych drugich. [Artykuł także do słuchania]
Andrzej Hołdys
Struktura
Biologie fantastyczne. „Avatar: Ogień i popiół”: ruchy moralnego kompasu
Najnowsza produkcja Jamesa Camerona pokazuje znacznie mroczniejsze oblicze Pandory. Okazuje się, że na tej planecie żyją nie tylko istoty wierzące w równowagę i zjednoczenie. Również te, dla których sensem życia jest przemoc oraz brutalność. [Artykuł także do słuchania]
Marta Alicja Trzeciak
Struktura
Najważniejsze w 2025 roku według Agnieszki Krzemińskiej
Mijające 12 miesięcy to czas, w którym rewizje wczesnej historii człowieka stały się nie tyle falą nowych danych, ile falą nowych pytań o to, kim byli nasi krewni, gdzie mieszkali, jak się kontaktowali i jakie efekty pozostawili w naszym genomie i krajobrazie archeologicznym.
Agnieszka Krzemińska
Struktura
Najważniejsze w 2025 roku według Jolanty Iwańczuk
To był rok odkryć, które zachwycają i zmuszają do korekty utartych schematów. Z jednej strony spektakularnych, takich, które natychmiast trafiają do mediów, z drugiej – opartych na cierpliwym powracaniu do znanych już próbek, stanowisk i danych, tym razem czytanych przy pomocy nowych narzędzi i nowych pytań.
Jolanta Iwańczuk
Reklama
Struktura
Najważniejsze w 2025 roku według Marcina Rotkiewicza
ChatGPT mocno rozczarował, ale AI coraz lepiej radzi sobie jako pomocnik naukowców i matematyk. Bardzo ciekawe wyniki przyniosły badania zdolności umysłowych małp, szczególnie szympansów. Mijający rok okazał się też przełomowy dla terapii genowych.
Marcin Rotkiewicz
Struktura
AI: Słychać jęki zawodu, zapala się coraz więcej czerwonych lampek
Rozwiewają się wielkie nadzieje związane ze sztuczną inteligencją. Rośnie rozczarowanie i obawa przed globalnym kryzysem, jakiego najstarsze chatboty nie pamiętają. [Artykuł także do słuchania]
Marcin Rotkiewicz
Podkast
pulsar nadaje. sygnał 165. Agnieszka Czaplicka: Przyszła kultura będzie hybrydowa
Dlaczego małe, skoordynowane grupy potrafią dziś sterować opiniami milionów? Czy algorytmy przejęły już kontrolę nad kulturową ewolucją człowieka? Odpowiada dr inż. Agnieszka Czaplicka, fizyczka z Pracowni Fizyki w Ekonomii i Naukach Społecznych Politechniki Warszawskiej, badaczka nauk o sieciach społecznych. [podkast]
Karol Jałochowski
Środowisko
Bona Fide. Program, dzięki któremu eksperci wrócą do kraju
Przez dekady polscy naukowcy i najzdolniejsi studenci opuszczali kraj. Najpierw uciekali przed polityką, później przed brakiem perspektyw i niskimi płacami.
Sponsorowany materiał informacyjny
Struktura
pulsar nadaje. sygnał 162. Ryszard Koziołek: Nauka to radość i zgroza
Kto będzie mógł mieć podręcznego naukowca? Jakie rozmowy można toczyć z antyszczepionkowcami? Co musi mieć w sobie popularyzator? I co nauka robi ludziom? Odpowiada prof. Ryszard Koziołek – rektor Uniwersytetu Śląskiego, autor koncepcji Śląskiego Festiwalu Nauki Katowice i jego dyrektor generalny. [wideokast]
Katarzyna Czarnecka
Struktura
Zaskakująca matematyka teorii aukcji. Także internetowej
Jak niewielka zmiana zracjonalizowała licytacje i pomogła wynalazcy zdobyć Nagrodę Nobla.
Jack Murtagh
Podkast
pulsar nadaje. sygnał 161. Trzciński, Sankowski: Jak rośnie inteligencja sztucznej inteligencji
Czy większe moce obliczeniowe automatycznie przekładają się na ciekawsze rozwiązania? Czy w badaniach nad sztuczną inteligencją czeka nas kolejny przełom – tym razem jakościowy? Jak kontekst wojny w Ukrainie zmienia pracę polskich informatyków? Opowiadają prof. Piotr Sankowski z Uniwersytetu Warszawskiego, szef IDEAS Research Institute, i prof. Tomasz Trzciński z Politechniki Warszawskiej.
Karol Jałochowski
Struktura
Rzymski beton: niebezpieczne narodziny i wieczne życie
Na plac budowy zatrzymany przez erupcję w 79 r. natrafili archeolodzy w Regio IX w Pompejach. W jednej z izb wciąż leży sucha mieszanina zaprawy, narzędzia, fragmenty amfor i ślady procesu, który może tłumaczyć niezwykłą trwałość antycznych murów.
Agnieszka Krzemińska
Podkast
pulsar nadaje. sygnał 159. Monika Supruniuk: Degradacja bywa plastyczna i piękna
Ile w konserwacji i restauracji obiektów sztuki jest nauki, a ile artystycznego wyczucia? Czy z upływem czasu należy walczyć, czy też się z nim pogodzić? Opowiada dr Monika Supruniuk, konserwatorka dzieł sztuki, zastępczyni dyrektora ds. zbiorów analogowych i infrastruktury Filmoteki Narodowej – Instytutu Audiowizualnego (FINA).
Karol Jałochowski
Struktura
Od wirusów, przez archeologię, AI i kwanty, aż po... taniec butoh. Scena Pulsara na Śląskim Festiwalu Nauki 2025
Scena Pulsara to jedno z najgorętszych miejsc podczas Śląskiego Festiwalu Nauki w Katowicach. 6 i 7 grudnia zaplanowaliśmy fascynujące dyskusje o „naparze czarownicy”, marzeniach o dyktaturze, myśleniu symbolicznym czy kresach wyobraźni. Wydarzeniem specjalnym będzie performance „Zmierzch opuszczonych miast” Teatru Limen Butoh i rozmowa z jego twórcami o związkach sztuki butoh z epigenetyką, filozofią czy historią.
pulsar
Struktura
Senny koszmar Mendelejewa
Poetycko...
Liana Christensen
Struktura
Śladami Bożego Narodzenia
Wśród współczesnej zabudowy palestyńskiego Betlejem zachowały się miejsca, które tradycja chrześcijańska wiąże z narodzinami Jezusa.
Radosław Kożuszek
Struktura
Pokaż język!
Sztuczna inteligencja pomaga powiązać wygląd języka z występowaniem schorzeń.
Eve Lu
Struktura
Julia siedzi na płocie i śpiewa, Romeo buduje gniazdo. O ptakach, które łamią binarność
Niewielkie powszechnie występujące w Ameryce Północnej ptaki dają ciekawy wgląd w kwestie dotyczące płci. [Artykuł także do słuchania]
Donna L. Maney
Struktura
„Uczniowie” AI przejmują od mentorów nie tylko upodobanie do sów
Z języka ciała nauczyciela, intonacji głosu i innych sygnałów kontekstowych uczniowie często odczytują subtelne informacje, które wykraczają daleko poza samą treść lekcji. Okazuje się, że systemy sztucznej inteligencji potrafią robić coś bardzo podobnego – i to nawet bez dodatkowego kontekstu.
Emma R. Hasson
Struktura
Człowiek na rowerze jest prawie jak ryba
Z okazji 180. rocznicy „Scientific American” odświeżyliśmy klasyczną grafikę porównującą różne formy zwierzęcego ruchu, po raz pierwszy opublikowaną w tym magazynie w 1973 roku.
Allison Parshall
Struktura
Sekrety ninja
Powszechny obraz ninja to zlepek mitów, legend i popkulturowych uproszczeń. W rzeczywistości więcej na ich temat nie wiemy, niż możemy z całą stanowczością stwierdzić.
Kamil Nadolski
Struktura
Czy SI prześcignie matematyków?
Sposób, w jaki uzyskuje odpowiedzi, przypomina, dlaczego nadal potrzebujemy w matematyce ludzi.
Emily Riehl
Struktura
O triku matematycznym ukrytym w numerach kart kredytowych
Kończąc zakupy online, docieramy do kasy i mamy podać numer karty kredytowej. Wpisujemy go i… pojawia się informacja o błędzie. Okazuje się, że wpisaliśmy 6 cyfr zamiast 5. Czy platforma internetowa zawiera listę wszystkich prawidłowych numerów kart kredytowych i porównuje je z wpisanym? Czy może w ułamku sekundy skontaktowała się z twoim bankiem? Wyjaśnienie jest znacznie prostsze. [Artykuł także do słuchania]
Jack Murtagh
Struktura
Zaginiona wyspa boga Amona
Słynna świątynia w Karnaku sprzed 3,5 tys. lat została wzniesiona na wyspie na Nilu, ale potem rzeka zrobiła Egipcjanom psikusa i zmieniła bieg.
(HOLD)
Struktura
Gwiazda Betlejemska
Dla jednych była cudem, dla innych – niezwykłym układem planet. Gwiazda Betlejemska od 2 tys. lat inspiruje uczonych do łączenia wiary z nauką i odczytywania kosmicznych znaków sprzed wieków.
Andrzej Hołdys
Struktura
Niesforne piękno
W Wielkim Zderzaczu Hadronów odkryto tajemniczą fizykę antymaterii.
Clara Moskowitz
Struktura
Królewski dar jałowej ziemi
Trzej Królowie spieszyli, by pokłonić się Jezusowi, wioząc w darze m.in. kadzidło, czyli żywicę kadzidłowca. Pozyskuje się ją nadal metodami, które prawie nie zmieniły się od 2 tys. lat, a handel nią przynosi pokaźne zyski.
Ewa Nieckuła
Struktura
Wiemy coraz więcej
Udało się podejrzeć krytyczny moment w rozwoju ludzkich embrionów.
Humberto Basilio
Struktura
Która godzina?
Zagadka matematyczna (strona 15).
Heinrich Hemme
Struktura
Biologie fantastyczne. „Predator: Strefa zagrożenia”: przemiana drapieżnika romantycznego
Zarówno fabułę najnowszego filmu z kultowej serii, jak i biologię Predatorów można podzielić na dwa wątki: „drapieżnictwo” oraz „klan”. Niech posłużą one jako klucze do analizy fizjologii oraz ekologii ludu Yautja. Uwaga! Gigantyczna dawka spojlerów. [Artykuł także do słuchania]
Marta Alicja Trzeciak
Struktura
Rapa Nui: Gigantyczne posągi to dzieło społeczne
Najnowsze badania kamieniołomu Rano Raraku dowodzą, że za budową monumentów nie stał jeden potężny ośrodek władzy. Wręcz przeciwnie – ponad tysiąc moai postawili ludzie działający bez centralnego sterowania.
Agnieszka Krzemińska
Struktura
Dasz się zaprosić do świata pełnego eksperymentów? Śląski Festiwal Nauki Katowice ma do niego klucz
Ponad 25 scen, liczne warsztaty, koncerty, spotkania z inspirującymi ludźmi z całego świata oraz tysiące uczestników i uczestniczek. Brzmi jak opis kultowego festiwalu muzycznego?
Materiał prasowy
Struktura
Laserowa pęseta rozpracowuje pioruny
Pole elektryczne skumulowane w chmurach jest zbyt słabe, aby samodzielnie wywołać błyskawicę – doszli do wniosku naukowcy z Austrii.
Tomasz Roman Tarnawski
Struktura
Wycofanie publikacji rzadziej dotyczy naukowczyń. O czym to świadczy?
Mniej liczna reprezentacja pań wśród autorów poddanych retrakcji prac, zwłaszcza tych z zarzutami oszustw, prawdopodobnie nie świadczy o różnicach w uczciwości naukowej między płciami – twierdzi szwajcarski badacz.
Marcin Rotkiewicz
Struktura
Warszawa gra w zielone: Miasto jest dla ludzi
Jak zbudować od nowa centrum milionowej aglomeracji – przyjazne, czyste, bezpieczne i zielone? Przed takim wyzwaniem stanęła Warszawa. I naprawdę dobrze sobie radzi – mówi ekspert.
Andrzej Hołdys
Struktura
Nowy atlas prastarych dróg Imperium
Rzymianie stworzyli pierwszą w dziejach sieć lądową łączącą kontynent. Dzięki projektowi Itiner-e, można zobaczyć jej cyfrowe odbicie – atlas obejmujący niemal 300 tysięcy kilometrów dróg.
Agnieszka Krzemińska
Podkast
pulsar nadaje. sygnał 155. Wojciech Krzemień: Badania podstawowe? Bez nich nauka umiera
O zawikłanej teorii kwantowego splątania oraz perypetiach fizyków parających się badaniami fundamentalnymi opowiada dr Wojciech Krzemień z Narodowego Centrum Badań Jądrowych.
Karol Jałochowski
Struktura
Testy genetyczne: źródło informacji i łakomy kąsek
Kim jestem, skąd pochodzę, jakich mam nieznanych krewnych? Odpowiedzi coraz częściej szukamy w DNA. Ale uwaga: udostępnianie go prywatnym firmom nie zawsze jest bezpieczne. [Artykuł także do słuchania]
Michał Witt
Struktura
Problem układania klocków z zaskakującym rozwiązaniem
Matematyka wyjaśnia możliwość zbudowania z klocków niezwykłego mostu nad Wielkim Kanionem, a nawet sięgającego w nieskończoność.
Jack Murtagh
Struktura
Jak zapuścić korzenie? Potrzebne grawitacja i hormony
Rośliny nie mają zmysłów, a jednak doskonale „wiedzą”, gdzie jest góra, a gdzie dół. Jaki mechanizm tu działa?
Katarzyna Kornicka-Garbowska
Struktura
Pierwszy kęs
Poetycko...
Gillian Neimark
Struktura
Sweterek sprzed lat, sukienka z banana, rosnące spodnie. Oto moda przyszłości
Coraz szybsze upowszechnianie się zrównoważonych praktyk w modzie sprawia, że ubieranie się znów staje się przyjemnością. Także dla planety. [Artykuł także do słuchania]
Jessica Hullinger
Struktura
Niebieski świat
Błękitne kwiaty, dżinsy, farba malarska, krew. Czasem barwa zwodnicza, będąca tylko niezwykłym zjawiskiem optycznym.
Mirosław Dworniczak
Struktura
Reaktory termojądrowe: sztuka doskonalenia
Jest jeszcze zbyt wcześnie, aby stwierdzić, czy w przypadku trzech modeli reaktorów metod uda się przezwyciężyć problemy i uzyskać niezawodne źródło energii, jednakże motywacja do osiągnięcia tego celu jest oczywista.
Clara Moskowitz
Struktura
Cudowna cząsteczka
Czy nie powinniśmy mieć zawsze przy sobie buteleczki z kwasem podchlorawym?
Jen Schwartz
Struktura
Odchudzanie dźwiękiem? Organizm mówi „tak”
Komórki w twoich uszach nie są jedynymi, które „słuchają”: najnowsze badania wskazują, że na dźwięki mogą reagować także kluczowe komórki w całym organizmie.
Simon Makin
Zdrowie
Biologie fantastyczne. „1670”: kronika wypadków częściowo śmiertelnych
Drugi sezon serialu ma wciąż styl mockumentu, czerpiącego całymi garściami z satyry i parodii, jednak romansuje coraz bardziej z czarną komedią oraz z body horrorem. Przyjrzyjmy mu się klinicznie. [Artykuł także do słuchania]
Marta Alicja Trzeciak
Struktura
Tylko człowiek jest istotą racjonalną? Szympans mógłby się nie zgodzić
Od dość dawna toczy się debata o tym, czy zwierzęta inne niż ludzie są zdolne do identyfikowania istotnych informacji jako dowodów i aktualizowania swoich przekonań w obliczu sprzecznych danych. Wyniki badań opublikowanych w „Science”, dostarczają mocnych dowodów na poparcie tej tezy.
Marcin Rotkiewicz
Struktura
Biologie fantastyczne. „Życie Chucka”, czyli jak to jest umierać
Co nauka wie na temat procesów zachodzących w gasnącym mózgu? Uwaga: spojlery dosłownie od pierwszego zdania! [Artykuł także do słuchania]
Marta Alicja Trzeciak
Człowiek
Taylor Swift mówi zmiennie. A naukowcy analizują
Wywiadom gwiazdy z trzech okresów kariery przyjrzeli się fonetycy z University of Minnesota. Do jakich wniosków doszli, jeśli chodzi o akcent i ton? [Artykuł także do słuchania]
Monika Konert-Panek
Podkast
pulsar nadaje. sygnał 151. Marta Flisykowska: Bronię gdybania
Jak wydrukować na Ziemi filiżankę z marsjańskiej gleby? Czym są design fiction, design spekulatywny i fantastyka naukowa stosowana? Dlaczego osoby zajmujące się przyszłością powinny być optymistami? Opowiada prof. Marta Flisykowska z Wydziału Wzornictwa Akademii Sztuk Pięknych w Gdańsku.
Marek Ścibior
Struktura
O czym szumią myszy? O niczym, bo (podobno) bardzo wyraźnie myślą
„Mimika odzwierciedla złożone procesy obliczeniowe, które zachodzą w mózgu – aby odczytać czyjeś myśli, wystarczy zwykłe nagranie twarzy” – to fragment jeżącego włos na głowie omówienia badań, które ukazały się w „Nature Neuroscience”.
Marta Alicja Trzeciak
Struktura
Cicha woda, czyli nowy stan prostej substancji
Cienkie warstwy wody uwięzione między dwoma gładkimi kryształami zachowują się w zupełnie inny sposób niż mogłoby się wydawać – wykazali właśnie naukowcy.
Tomasz Roman Tarnawski
Struktura
Pulsar Wybitnym Popularyzatorem Nauki 2025
Pulsar otrzymał Nagrodę Specjalną POP Science 2025 – Wybitny Popularyzator Nauki. Ten prestiżowy tytuł za całokształt działalności przyznawany jest przez Śląski Festiwal Nauki Katowice.
pulsar
Struktura
Cukier jednak krzepi. Energetycznie z witaminą B
Prawdziwie „zielony” akumulator stworzyli właśnie naukowcy. Inspiracją był mechanizm działający w ludzkim ciele.
Jolanta Iwańczuk
Struktura
Olej palmowy: argumenty dla obrony
Ma fatalną reputację. W powszechnej świadomości uchodzi za symbol wylesiania, cierpienia orangutanów i bezdusznego kapitalizmu w tropikach. Czy powinien być jedynym czarnym charakterem?
Jolanta Iwańczuk
Środowisko
Matematyka w jaskini, czyli wzór na stalagmity
Odpowiedzi na pytanie, w jaki dokładnie sposób powstają te formy krasowe i dlaczego różnią się między sobą kształtem, szukali naukowcy z Uniwersytetu Warszawskiego, University of Florida i Slovenska akademija znanosti in umetnosti w Lublanie.
Andrzej Hołdys
Struktura
Zamki z blasku. Krótki przewodnik po najnowszych średniowiecznych budowlach
W najlepszym wydaniu są to ciekawe naukowe eksperymenty. W najgorszym (i najczęstszym) – popisy próżności i/lub wyrachowania. [Artykuł także do słuchania]
Agnieszka Krzemińska
Struktura
Nagroda Nobla 2025 z chemii: Susumu Kitagawa, Richard Robson, Omar M. Yaghi
Królewska Szwedzka Akademia Nauk przyznała Nagrodę Nobla w dziedzinie chemii w 2025 roku trzem naukowcom. Są nimi: Susumu Kitagawa, Richard Robson i Omar M. Yaghi „za opracowanie metaloorganicznych struktur ramowych”.
Tomasz Roman Tarnawski
Struktura
Pulsar patronuje. Znamy finalistów FameLab Poland 2025
Wielkimi krokami zbliża się krajowy finał największego konkursu komunikacji naukowej na świecie, czyli FameLab 2025. Wydarzenie zaplanowano w dniach 13-14 października w Katowicach. Znamy już osoby, które wystąpią na finale.
pulsar
Struktura
Nagroda Nobla 2025 z fizyki: John Clarke, Michel H. Devoret i John M. Martinis
Nagroda Nobla 2025 z fizyki: Królewska Szwedzka Akademia Nauk przyznała Nagrodę Nobla w dziedzinie fizyki w 2025 roku trzem naukowcom. Są nimi: John Clarke, Michel H. Devoret i John M. Martinis za „za odkrycie makroskopowego tunelowania kwantowego i kwantyzacji energii w obwodzie elektrycznym”.
Tomasz Roman Tarnawski
Podkast
pulsar nadaje. sygnał 148. Łukasz Woźny: Obiad na stole, a babci nie ma
Z teorią gier jest jak z prozą – nie zawsze zdajemy sobie sprawę, że nią mówimy. Czy można zatem zaprojektować taką grę, aby gracze przestrzegali jej reguł, które będą dobre i dla nich, i dla społeczeństwa? Mapę jej praktycznych zastosowań szkicuje prof. Łukasz Woźny z Katedry Ekonomii Ilościowej Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie.
Marek Ścibior
Opinie
Czy SI naprawdę może nas zgładzić?
Wiele osób wierzy, że sztuczna inteligencja doprowadzi do zagłady ludzkości. Trochę obliczeń wystarczy, by stwierdzić, że nie byłoby to dla niej takie łatwe.
Michael J. D. Vermeer
Struktura
Pikantność
Dlaczego potrawy są ostre? Czy można coś z tym zrobić? Jak profesjonalnie ocenia się pikantność?
Mirosław Dworniczak
Struktura
Podział kwadratu
Zagadka matematyczna (strona 14).
Emma R. Hasson
Struktura
XXIX Konferencja „Zastosowania statystyki i data mining w badaniach naukowych”
Już 22 października odbędzie się XXIX edycja konferencji „Zastosowania statystyki i data mining w badaniach naukowych” – wyjątkowe wydarzenie w formule on-line, które od lat gromadzi naukowców i praktyków z różnych dziedzin.
(red.)
Struktura
Na odwrót
Wstęp do Raportu specjalnego.
(red.)
Struktura
Co gorzkobiałak trzoneczkowy robił na sztucznym języku
Nowe badanie, opublikowane w „Journal of Agricultural and Food Chemistry”, jest pierwszą analizą tego, jak receptory smaku reagują na gorzkie związki w grzybach – jedne z najbadziej gorzkich substancji znanych nauce.
K. R. Callaway
Struktura
Głębia czasu
Poetycko...
Julie Swarstad Johnson
Struktura
Czas na pierwiastek kwadratowy
Nowy dowód na możliwość radykalnej kompresji pamięci niezbędnej do obliczeń.
Max Springer
Struktura
125-letni problem matematyczny doczekał się przełomu
Ujednolicenie trzech ujęć dynamiki płynów było trudnym wyzwaniem, ale być może naukowcy właśnie tego dokonali. Ich osiągnięcie bazuje na dekadach wcześniejszych odkryć. Wszystkie one były jednak uzupełnione jakimś zastrzeżeniem. [Artykuł także do słuchania]
Jack Murtagh
Struktura
Usuwanie rtęci ze środowisko mogą ułatwić ryby i muszki owocowe
Narażenie milionów osób na działanie toksycznej substancji uszkadzającej układ nerwowy i rozrodczy „zawsze wydawało się problemem nie do rozwiązania”. Być już tak nie jest.
Cody Cottier
Podkast
pulsar nadaje. sygnał 147. Michał Brzeziński: Kowal własnego losu to urojenie
Co wpływa na to, że człowiek ma szansę na sukces? Ile jest rodzajów nierówności? Jaka jest ich skala w Polsce? Mówi prof. Michał Brzeziński z Katedry Ekonomii Politycznej Wydziału Nauk Ekonomicznych Uniwersytetu Warszawskiego.
Marek Ścibior
Podkast
pulsar nadaje. sygnał 146. Piotr Faliszewski: szukam wyjścia z decyzyjnych labiryntów
Dlaczego jedynym wolnym od manipulacji mechanizmem głosowania jest dyktatura? Jak sprawdzić, czy ktoś wygrał przypadkiem, czy naprawdę? Co można powiedzieć o gustach miłośników sushi, korzystając z dobrodziejstw teorii obliczeniowej? Odpowiada prof. Piotr Faliszewski z Wydziału Informatyki Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława Staszica w Krakowie.
Marek Ścibior
Struktura
Wypij – nie polatasz, ale porozmawiasz po holendersku, czyli Ig Noble rozdano
O tegorocznych laureatach tej osobliwej nagrody można powiedzieć jedno: na sercu leży im dobrostan niemal wszystkiego, co żyje.
Tomasz Roman Tarnawski
Struktura
Pszczoła i człowiek bywają towarzyscy albo nie. Z podobnego powodu
Międzynarodowy zespół naukowców odkrył korzenie zachowania społecznego, które mogły przetrwać 600 mln lat osobnej ewolucji.
Marcin Rotkiewicz
Struktura
25. edycja Nagród Naukowych POLITYKI. Przedstawiamy finalistów
Wiedza jest po nic, jeśli się jej nie przekazuje. I nie wspiera tych, którzy ją tworzą. Także dlatego już 25. raz tygodnik POLITYKA przyznaje Nagrody Naukowe POLITYKI. Spośród prawie pół tysiąca zgłoszeń wyłoniliśmy 15 młodych badaczy, z których pięcioro otrzyma stypendia. Gala rozpocznie się w niedzielę 19 października o godz. 14.
Katarzyna Czarnecka
Struktura
Warszawa gra w zielone: Zielona energia miasta
Ludzkość przeprowadza się do miast, w których rośnie apetyt na energię elektryczną i ciepło. Czy można bez szkody dla środowiska zaspokajać ten głód, a nawet go ograniczyć? Czy da się to zrobić w sposób przyjazny dla klimatu? Stolica Polski ma taki plan i już jest on realizowany.
Andrzej Hołdys
Podkast
pulsar nadaje. sygnał 144. Jakub Growiec: Przyszłość z AI nie musi być dystopią
Do czego może prowadzić rozwój sztucznej inteligencji ogólnego zastosowania (AGI), a zwłaszcza ASI (sztucznej superinteligencji)? Czy jest jeszcze szansa na pozytywne scenariusze? Rozmowa z prof. Jakubem Growcem, szefem Katedry Ekonomii Ilościowej Szkoły Głównej Handlowej.
Marek Ścibior
Technologia
Pulsar patronuje: Konferencja naukowa „Sztuczna inteligencja a przyszłość społeczeństwa”
„Nowe horyzonty kognitywistyki. Sztuczna inteligencja a przyszłość społeczeństwa” to ogólnopolska konferencja naukowa, która odbędzie się 21 listopada 2025 r. w UKEN w Krakowie. Znany jest już jej program ramowy, w pięciu blokach zaplanowano serię prelekcji, połączonych z dyskusją wokół zaproponowanych tematów. Pulsar patronuje temu interdyscyplinarnemu wydarzeniu.
pulsar
Struktura
Cyfrowy asystent lekarza weterynarii
Sztuczna inteligencja odmienia opiekę nad zwierzętami i ich leczenie. Z dobrodziejstw AI korzystają i te domowe, i te gospodarskie.
Katarzyna Kornicka-Garbowska
Struktura
Mikrowyładowania
Uderzenia „mikropiorunów” mogły dać początek życiu.
Cody Cottier
Struktura
Kikutnice zasilane metanem. Rzecz o intrygującej symbiozie
Badacze z Occidental College z USA odkryli trzy nieznane wcześniej nauce gatunki kikutnic z rodzaju Sericosura, które nazywane są potocznie pająkami morskimi (przypominają pająki wyglądem).
Katarzyna Kornicka-Garbowska
Struktura
Czym dłubać w uszach
Zalegająca w uszach woskowina upośledza słuch. Dlatego od tysięcy lat człowiek stosuje rozmaite metody jej usuwania.
Olga Orzyłowska-Śliwińska
Struktura
Jajko doskonałe
Nauka wskazuje perfekcyjny sposób gotowania.
Arminda Downey-Mavromatis
Struktura
Najdłuższy megabłysk
Uderzenie pioruna trwało ponad 7 s i przebyło ok. 830 km. Uznano je za rekordowe.
(OOŚ)
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama