Jednostka i społeczeństwo
-
-
-
Człowiek
Grobowiec z czasów króla Midasa w Turcji lepiej zbadany. Kogo w nim pochowano, nadal nie wiadomo
Monumentalne miejsce pochówku sprzed ponad 2,7 tys. lat odsłonili archeolodzy w Turcji. Znalezione w nim zabytki oraz jego architektura skłaniają do przypuszczenia, że spoczęła w nim osoba z kręgu władzy.Agnieszka Krzemińska14 stycznia 2026 -
Człowiek
Megafauna na talerzu homininów. Hipoteza, która dzieli badaczy
Nowe badania paleontologiczne i archeologiczne z Olduvai Gorge w Tanzanii sugerują, że nasi przodkowie mogli zacząć systematycznie obdzierać mięso i eksploatować kości słoni nawet 1,7–1,8 mln lat temu, znacznie wcześniej niż powszechnie sądzono.Agnieszka Krzemińska13 stycznia 2026 -
-
Człowiek
Lisa Feldman Barret: Wyczerpany mózg zamyka nas w „bańkach”. By go odciążyć, człowiek może poświęcić nawet życie
– Jeśli ktoś chce, żeby ludzie zrezygnowali z wolności, skutecznym sposobem jest pogrążenie ich w chaosie. Przeciążenie metaboliczne prowadzi bowiem do cierpienia – mówi psycholożka prof. Lisa Feldman Barrett. [Artykuł także do słuchania]Katarzyna Kaczorowska13 stycznia 2026 -
Człowiek
Grota gra, wspólnota tańczy. O muzyce, jaką tworzyli i jakiej słuchali ludzie paleolitu
Trudno bez kopalnego zapisu dokładnie odtworzyć krajobraz dźwiękowy, ale możemy być pewni, że dźwięk był jednym z kluczowych elementów ich doświadczenia. [Artykuł także do słuchania]Agnieszka Krzemińska13 stycznia 2026 -
Człowiek
Guru „archeologicznej” wiary. Zmarł Erich von Däniken
Śmierć Ericha von Dänikena zamyka epokę, w której masowa fascynacja przeszłością splotła się z myśleniem spiskowym, a archeologia stała się polem walki między dowodami a wiarą we wpływy z zewnątrz – na przykład w wiedzę kosmitów.Agnieszka Krzemińska12 stycznia 2026 -
Człowiek
Miłość, przyjaźń czy seks. Kto czego szuka na Tinderze
Ponad 60 mln aktywnych użytkowników miesięcznie w 2024 r., przy czym 60 proc. w wieku poniżej 35 lat, a 40 proc. – 18–24. To czyni tę aplikację idealnym narzędziem do badania zachowań randkowych wśród młodych dorosłych. A także analiz dotyczących różnic międzypłciowych.Hanna Lewkowicz9 stycznia 2026 -
-
Struktura
Trąba z epoki żelaza, przed którą mieli drżeć Rzymianie
Wiele bitew zaczynało się od dźwięku – przenikliwego, metalicznego, nieludzkiego. Miał on sprawić, że przeciwników ogarnie strach, zanim zobaczą wojów. Służący do jego wydawania celtycki carnyx odkryto we wschodniej Anglii.Agnieszka Krzemińska8 stycznia 2026 -
-
-
Technologia
Sztuczna inteligencja może zatruć badania społeczne
Autonomiczne boty napędzane przez duże modele językowe wypełniają internetowe ankiety tak, że ich odpowiedzi nie sposób odróżnić od ludzkich. To poważne zagrożenie dla nauk społecznych. [Artykuł także do słuchania]Marcin Rotkiewicz5 stycznia 2026 -
-
-
Zdrowie
Czy wiek, w jakim się zostało ojcem, wpływa na zdrowie potomstwa?
Przez lata utarło się przekonanie, że to kobieta ponosi odpowiedzialność za płodność i zdrową ciążę. To ją najczęściej ostrzega się przed zbyt późnym macierzyństwem, wskazując na tykający zegar biologiczny. W przypadku mężczyzn temat wydaje się mniej oczywisty i powszechnie się uważa, iż mogą zostać ojcami niemal w dowolnym momencie życia.Paweł Walewski1 stycznia 2026 -
-
Człowiek
Nie tylko faceci
Kobiety były obecne w każdej epoce we wszystkich społecznościach, a jednak historia – nawet ta pisana jeszcze niedawno przez archeologów – często traktowała je jako tło, pomimo że pozostałości archeologiczne są znacznie bardziej sprawiedliwe niż dane historyczne.Agnieszka Krzemińska1 stycznia 2026 -
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama