To konkwistadorzy zawlekli ospę do Ameryki. Jest pierwszy dowód genetyczny
W przyrodzie kolor wściekle żółty bywa stosowany ku przestrodze (patrz: liściołaz żółty) czy jako kamuflaż (patrz: modliszka storczykowa). W Pulsarze natomiast – to sygnał końca embarga, które prestiżowe czasopisma naukowe nakładają na publikowane przez badaczy artykuły. Tekst z żółtym oznaczeniem dotyczy więc doniesienia, które zostało upublicznione dosłownie przed chwilą. |
Ospa prawdziwa miała ogromny wpływ na spadek liczebności populacji rdzennej po przybyciu Europejczyków. Liczba zgonów była tak duża, że prawdopodobna wydawała się hipoteza, że to zawleczone przez nich choroby zabiły miliony ludzi, całkowicie przekształcając społeczeństwa. Do tej pory jednak nie istniały bezpośrednie dowody genetyczne łączące epidemie w epoce kolonialnej w Ameryce ze szczepami krążącymi w Starym Świecie.
Teraz naukowcy z Trinity College w Dublinie publikują pracę opisującą odkrycie pierwszych dawnych genomów wirusa ospy prawdziwej, jakie zidentyfikowano w Ameryce. W badaniu przeanalizowano DNA drobnoustrojów pochodzące od dwóch osób pochowanych w północnym Chile między końcem XV a początkiem XVII w. Okazało się, że wirusy należały do wymarłej linii ospy prawdziwej, która plasuje się pomiędzy średniowiecznymi szczepami europejskimi a tymi krążącymi w późniejszych wiekach.
„To pierwsze molekularne potwierdzenie, że ospa prawdziwa została przeniesiona do Ameryki w okresie kolonialnym. Pokazuje także ewolucję tej choroby” – mówi dr Shigeki Nakagome z Wydziału Medycznego Trinity College Dublin.
Wirus przechodził zmiany genetyczne aż do XVI w., po czym – w szczytowym okresie ekspansji kolonialnej i głównych epidemii ospy prawdziwej w XVII i XVIII w. – modyfikacja znacznie spowolniła. To sugeruje, że wirus mógł osiągnąć swoje ewolucyjne optimum, czyli mógł skutecznie się rozprzestrzeniać, ponieważ populacje rdzennych Amerykanów nie miały na niego żadnej odporności. Dalsze adaptacje zarazka nie były mu po prostu potrzebne.
Zespół znalazł również dowody na to, że okres stabilności ewolucyjnej prawdopodobnie zakończył się w XIX w. Wtedy bardziej powszechne stały się szczepienia przeciwko ospie, a to pobudziło zarazek do działania – wraz ze wzrostem poziomu odporności tempo ewolucji wirusa wzrosło.
„Odkrycia te pokazują, jak ważne wydarzenia historyczne, takie jak kolonizacja, zmiany demograficzne i szczepienia, wpłynęły na rozwój najbardziej niszczycielskich chorób zakaźnych ludzkości. Jednocześnie dowodzą potencjału starożytnego DNA w rozwiązywaniu odwiecznych pytań historycznych” – mówi Bruno Romero González, współautor pracy.
Dziś ospę prawdziwą uważa się za chorobę wyeliminowaną ze środowiska. Przyczynił się do tego Edward Jenner, który w 1796 r. opracował szczepionkę. Szeroko zakrojone kampanie szczepień drastycznie ograniczyły transmisję choroby w XIX i XX w., ale i tak w ostatnim stuleciu swojego występowania spowodowała ona ok. 300–500 mln zgonów w skali globu.
Dopiero Światowa Organizacja Zdrowia poprowadziła skoordynowaną międzynarodową kampanię eradykacyjną. Ostatni naturalnie występujący przypadek ospy odnotowano w 1977 r. w Somalii. To pierwsza i (jak do tej pory) jedyna ludzka choroba zakaźna, którą udało się skutecznie wyeliminować na całym świecie.
Dziękujemy, że jesteś z nami. To jest pierwsza wzmianka na ten temat. Pulsar dostarcza najciekawsze informacje naukowe i przybliża najnowsze badania naukowe. Jeśli korzystasz z publikowanych przez Pulsar materiałów, prosimy o powołanie się na nasz portal. Źródło: www.projektpulsar.pl.