pulsar nadaje. sygnał 203. Spotkanie: Model wielki jak świat
To spotkanie było pierwszym z trzech towarzyszących wystawie „Julie Mehretu. Kairos / Wariacje duchologiczne” w Muzeum Sztuki Nowoczesnej.
Julie Mehretu w swojej twórczości często odnosi się do wizualizacji danych, systemów kategoryzacji wiedzy czy metod wizualizowania rzeczywistości. Jej wielowarstwowe prace oddają tempo, niejednoznaczność i skomplikowanie dzisiejszego świata, a cała twórczość jest zaproszeniem do wyjścia poza schemat prostych rozwiązań i uniwersalizujących opowieści.
Podążając za duchem prac Julie Mehretu, MSN postanowiło zrobić krok na terytorium nauki, która oferuje alternatywne i równoległe wobec sztuki sposoby mierzenia się ze złożonością świata społecznego, politycznego i ekonomicznego; głęboką historią gatunku homo sapiens i zaskakującym obrazem naszych pradziejów; a nawet – ontologicznym statusem rzeczywistości w skali mikro i makro.
Do współpracy został zaproszony pulsar.
W tej rozmowie udział wzięły:
dr hab. Karolina Safarzyńska
Profesorka na Wydziale Nauk Ekonomicznych Uniwersytetu Warszawskiego, specjalizującą się w ekonomii złożoności i behawioralnej. Stopień doktora uzyskała na Vrije Universiteit w Amsterdamie. Jej dorobek naukowy kształtował się podczas licznych wizyt badawczych w ośrodkach światowych, m.in. w Institute for New Economic Thinking na Uniwersytecie Oxfordzkim, Santa Fe Institute oraz Ostrom Workshop na Uniwersytecie Indiana. Doświadczenie eksperckie zdobywała również w organizacjach międzynarodowych, takich jak ONZ, WTO czy Bank Światowy. W 2022 roku została laureatką Nagrody NCN (w kategorii nauk humanistycznych, społecznych i o sztuce) za jej prace nad modelowaniem zmian klimatycznych w nurcie ekonomii złożoności.
prof. Katarzyna Weron
Profesorka nauk fizycznych i kierowniczką Katedry Obliczeniowych Nauk Społecznych na Wydziale Zarządzania Politechniki Wrocławskiej. Od ponad 25 lat wykorzystuje metody fizyki statystycznej, w szczególności teorię przemian fazowych i zjawisk krytycznych, do badania złożonych zjawisk społecznych i ekonomicznych. Interesuje ją to, w jaki sposób indywidualne decyzje i relacje między ludźmi prowadzą do wielkoskalowych procesów społecznych. Specjalizuje się w modelowaniu agentowym dynamiki opinii społecznej oraz różnych zjawisk psychospołecznych, takich jak pluralistyczna ignorancja, czyli zbiorowa iluzja dotycząca tego, co naprawdę myślą i czują inni. Zajmuje się również badaniem interwencji, które mogą pomagać depolaryzować spolaryzowane grupy, a także analizą mechanizmów stojących za luką między intencją a działaniem, gdy deklaracje i przekonania nie przekładają się na realne zachowania. Jest współautorką modelu Sznajdów, jednego z dziś już klasycznych modeli dynamiki opinii. Pełni funkcję Pełnomocniczki Rektora Politechniki Wrocławskiej ds. Academia Iuvenum, elitarnego grona 48 młodych badaczek i badaczy, którzy w ramach tej inicjatywy doskonalą swój warsztat naukowy, oraz umiejętności współpracy interdyscyplinarnej i wielopokoleniowej, oraz komunikowania i popularyzacji nauki . W 2026 roku, jako jedyna osoba z Polski, dołączyła do grona External Faculty w Complexity Science Hub Vienna, jednego z najbardziej prestiżowych ośrodków badań nad złożonością. Zasiada również w zarządach Statistical and Nonlinear Physics Division Europejskiego Towarzystwa Fizycznego oraz Sekcji Fizyka w Ekonomii i Naukach Społecznych Polskiego Towarzystwa Fizycznego. Jest laureatką wielu nagród, w tym prestiżowej międzynarodowej Young Scientist Award for Socio- and Econophysics (2007).
Rozmowę moderował Karol Jałochowski.
Zapisy kolejnych spotkań, które prowadziły Agnieszka Krzemińska oraz Katarzyna Czarnecka, opublikujemy niebawem.
Cieszymy się, że słuchacie naszych podkastów i oglądacie nasze wideokasty. Powstają one także dzięki wsparciu naszych cyfrowych prenumeratorów. Aby do nich dołączyć – i skorzystać w pełni z oferty pulsara, „Scientific American” oraz „Wiedzy i Życia”” – zajrzyjcie tutaj.