Tajemnicze struktury z pustyni Namib
Obserwuj nas. Pulsar na Facebooku:
W Sekcji Archeo w Pulsarze prezentujemy archiwalne teksty ze „Świata Nauki” i „Wiedzy i Życia”. Wciąż aktualne, intrygujące i inspirujące.
Pas lądu o szerokości około 200 km i długości ponad 1500 km, ciągnący się wzdłuż Oceanu Atlantyckiego od Angoli na północy po Republikę Południowej Afryki na południu, należy do najsuchszych miejsc na globie. Mimo to roślinność ocalała w niektórych miejscach tej pustynnej krainy. I to wieloletnia trawa tworzy charakterystyczne regularne kręgi o średnicy od kilku do kilkunastu metrów, w środku wypełnione przez piasek. Miejscowa ludność nazywa je czasami boskimi śladami.
Liczni naukowcy od dawna próbowali rozwiązać zagadkę powstania tych niezwykłych struktur. Kilka lat temu na trop rozwiązania wpadł biolog Norbert Jürgens, który podczas badań pokonał pieszo setki kilometrów, by wreszcie dojść do wniosku, że sprawcami są termity z rodziny Psammotermes. Zamieszkują one afrykańskie pustynie i półpustynie, a do życia potrzebują niewiele – odrobiny wody w glebie i znikomych ilości materii organicznej. Niektóre gatunki zakładają gniazda pod skupiskami trawy, a następnie przystępują do objadania jej korzeni. W końcu pozostaje tylko goła ziemia otoczona kręgiem roślinności, która nie została wyżarta.
Tę konkluzję zdają się wspierać wyniki najnowszych badań, przeprowadzonych przez dwójkę ekologów z Princeton University – Corinę Tarnitę i jej męża Roba Pringle’a. Posługując się modelami matematycznymi, szukają oni prawidłowości w rozmaitych kształtach i wzorcach tworzonych przez naturę. Zajęli się też trawiastymi kręgami. W artykule opublikowanym w styczniu (2017) na łamach „Nature” przedstawili symulacje, które wskazują, że kolonie termitów pojawiają się i znikają w cyklach liczących wiele dekad, a każda jest otoczona przez sześć innych – stąd tak charakterystyczny wygląd terenu pokrytego kręgami, przypominający plaster miodu.
Dziękujemy, że jesteś z nami. Pulsar dostarcza najciekawsze informacje naukowe i przybliża wyselekcjonowane badania naukowe. Jeśli korzystasz z publikowanych przez Pulsar materiałów, prosimy o powołanie się na nasz portal. Źródło: www.projektpulsar.pl.