Zmiany w mózgu po menopauzie: wyniki największego dotąd badania obserwacyjnego

Badania od lat wskazują, że menopauza wiąże się ze spadkiem funkcji poznawczych, takich jak pamięć czy koncentracja, oraz pogorszeniem stanu psychicznego. Jednak dokładny wpływ tego okresu na mózg pozostaje słabo poznany.

Wielu kobietom zaleca się hormonalną terapię zastępczą (HRT), by złagodzić objawy, ale wciąż nie wiemy, czy minimalizuje ona negatywne skutki dla neuronów. Dotychczasowe wyniki badań bywały sprzeczne – to badanie wnosi istotne dane, choć nie rozstrzyga o przyczynach obserwowanych różnic.

Naukowcy z University of Cambridge w artykule opublikowanym w „Psychological Medicine” przeanalizowali dane prawie 125 tys. kobiet z bazy UK Biobank. Uczestniczki podzielono na trzy grupy: przed menopauzą, po menopauzie bez HRT oraz po menopauzie stosujące HRT. Prawie 11 tys. z nich poddano rezonansowi magnetycznemu mózgu.

Badacze zauważyli, że po menopauzie objętość istoty szarej była mniejsza m.in. w hipokampie, korze entorynalnej i przedniej korze obręczy – czyli w obszarach związanych odpowiednio z pamięcią, przekazywaniem informacji w obrębie struktur pamięciowych oraz kontrolą emocji i uwagi.

Autorzy podkreślają, że są to regiony często angażowane we wczesnych etapach choroby Alzheimera, co może mieć znaczenie dla rozumienia różnic ryzyka demencji między płciami. „To nie tłumaczy wszystkiego, ale może wyjaśniać, dlaczego u kobiet demencja występuje prawie dwukrotnie częściej niż u mężczyzn” – skomentowała profesor Barbara Sahakian, główna autorka badania.

Kobiety po menopauzie częściej zgłaszały objawy lęku i depresji, częściej szukały pomocy u lekarza rodzinnego lub psychiatry, częściej też miały przepisywane leki przeciwdepresyjne; częściej raportowały bezsenność, mniejszą ilość snu i zmęczenie.

Badacze sprawdzili również, jak z tymi wskaźnikami wiąże się HRT. W grupie stosującej HRT obserwowano najniższe średnie objętości badanych struktur oraz więcej trudności w obszarze zdrowia psychicznego niż w grupie po menopauzie bez HRT. Ale analiza dodatkowa sugeruje, że kobiety, którym przepisywano HRT, już wcześniej częściej miały zgłaszane problemy psychiczne.

Co istotne: W testach pamięci nie stwierdzono istotnych różnic w funkcjach poznawczych między grupami, choć czas reakcji był wolniejszy po menopauzie. HRT w części analiz wiązała się z nieco lepszym wynikiem w tym zakresie (interpretowanym ostrożnie jako możliwe „spowolnienie” spadku szybkości reakcji).

Autorzy podkreślają, że niezależnie od HRT najważniejszy w tym okresie jest zdrowy styl życia – choćby aktywność fizyczna i zdrowa dieta. Poza tym wzywają do większej wrażliwości na zdrowie psychiczne kobiet w czasie menopauzy.

Dziękujemy, że jesteś z nami. To jest pierwsza wzmianka na ten temat. Pulsar dostarcza najciekawsze informacje naukowe i przybliża najnowsze badania naukowe. Jeśli korzystasz z publikowanych przez Pulsar materiałów, prosimy o powołanie się na nasz portal. Źródło: www.projektpulsar.pl.