Reklama
Pulsar - wyjątkowy portal naukowy. Pulsar - wyjątkowy portal naukowy. Shutterstock
Człowiek

Megafauna na talerzu homininów. Hipoteza, która dzieli badaczy

Giganty jednak często były w jadłospisie
Środowisko

Giganty jednak często były w jadłospisie

Teoria „overkill” wraca. Przynajmniej w Ameryce Południowej – tam ludzie 11 tys. lat temu aktywnie polowali na przedstawicieli megafauny, więc mogli przyczynić się do jej wytępienia.

Nowe badania paleontologiczne i archeologiczne z Olduvai Gorge w Tanzanii sugerują, że nasi przodkowie mogli zacząć systematycznie obdzierać mięso i eksploatować kości słoni nawet 1,7–1,8 mln lat temu, znacznie wcześniej niż powszechnie sądzono.

Badania opublikowane na serwerze bioRxiv opisują kości słoniowatych z warstw osadowych datowanych na ok. 1,78 mln lat. W obrębie tych fragmentów odnaleziono również kamienne narzędzia z wczesnej fazy Acheuléjskiej oraz liczne kości z charakterystycznymi śladami łamania kamiennymi narzędziami, być może w celu uzyskania dostępu do tłuszczu i szpiku. Autorzy interpretują je jako dowód, że hominini nie tylko jadali padlinę, ale aktywnie je przetwarzali mięso z zastosowaniem narzędzi.

Jeśli jednak wcześniej hominini mieli celowo przetwarzać słonie na narzędzia i pożywienie, oznaczałoby to przesunięcie granic naszej wiedzy o tym, kiedy pojawiły się złożone strategii żywieniowe i kooperacyjne. Taka zdolność wymagałaby bowiem nie tylko narzędzi, ale także współpracy w grupie przy rozbrajaniu i dzieleniu ogromnych fragmentów ciał. Może to sugerować, że już wtedy istniały formy planowania, podziału pracy i przekazywania wiedzy technicznej dalej niż do najbliższej generacji.

Takie rewolucyjne wnioski spotykają się z istotnymi zastrzeżeniami. Po pierwsze, tekst badań z bioRxiv jeszcze nie przeszedł pełnego procesu recenzji, co oznacza, że jego interpretacje i metodologie nie zostały sprawdzone przez niezależnych specjalistów. Skutkuje to pewną ostrożnością w ujmowaniu tych wyników jako faktów.

Po drugie – jak zaznaczają recenzenci wstępnej oceny tego preprintu – część dowodów na to, że dana kość została celowo obrabiana przez homininów, nadal jest trudna do jednoznacznego rozstrzygnięcia. Struktura złamań, ich korelacja przestrzenna z narzędziami i brak bezpośrednich śladów przecięcia ostrzem to kwestie, które mogą wynikać z również procesów naturalnych – np. nacisku osadowego, działania innych zwierząt albo przemieszczania przez wody paleośrodowiskowe. Sama obecność narzędzi obok kości nie jest niepodważalnym dowodem na systematyczne polowanie lub celowe rozbieranie ciała, jeśli nie wiadomo, czy narzędzia i kości pochodzą dokładnie z tego samego czasu.

Takie uwagi nie negują wartości danych. Bogate zestawy narzędzi i megafauny w kontekście Olduvai są fascynujące, ale przypominają o krytycznym znaczeniu kontekstu archeologicznego w interpretacji zachowań przodków. Sam stosunek narzędzi do kości musi być bezpośrednio dowodzony, a nie oparty jedynie na bliskości w warstwach, skoro z czasem procesy geologiczne mogą mieszać pozostałości sprzed milionów lat.

Potrzeba zatem dalszych badań: dokładniejszej analizy mikrośladów na kościach, datowania palinologiczne i sedymentologiczne oraz porównania z innymi stanowiskami Pleistocenu w Afryce. Dopiero dzięki nim będzie można ocenić, czy to prawdziwy sygnał wczesnych strategii polowania na megafaunę, czy raczej efekt zbiegu przesuniętych kontekstów narzędziowych i kostnych.

Podsumowując, hipoteza, że hominini już prawie 1,8 mln lat temu rozbierali słonie na mięso i surowce – jeżeli potwierdzi się – otworzy nowy rozdział w badaniach nad ewolucją diety, współpracy i technologii naszych przodków. Jak na razie pozostaje ona jednak zaledwie propozycją. I to dość kontrowersyjną.


Dziękujemy, że jesteś z nami. To jest pierwsza wzmianka na ten temat. Pulsar dostarcza najciekawsze informacje naukowe i przybliża najnowsze badania naukowe. Jeśli korzystasz z publikowanych przez Pulsar materiałów, prosimy o powołanie się na nasz portal. Źródło: www.projektpulsar.pl.

Reklama

Ta strona do poprawnego działania wymaga włączenia mechanizmu "ciasteczek" w przeglądarce.

Powrót na stronę główną