Reklama
Wirusy i bakterie
Zdrowie
Dobrze prześwietleni pracusie, czyli czym właściwie są probiotyki
Używamy tego określenia szczodrze, mając na myśli nie tylko produkty z apteki, ale także fermentowaną żywność. Termin ten jest jednak zarezerwowany tylko dla szczególnych rodzajów bakterii.
Margit Kossobudzka-Lipińska
21 września 2026
Człowiek
Odmrożone zagrożenie, czyli jakie patogeny kryją się w kościach, mumiach i odpadkach
Naukowcy coraz częściej mają dostęp do DNA mikroorganizmów sprzed tysięcy lat. Niebezpieczeństwa powrotu dawnych chorób w tej chwili nie widać. Co przyniesie przyszłość? Nie wiadomo. [Artykuł także do słuchania]
Agnieszka Krzemińska
15 września 2026
Opinie
Dawne choroby zakaźne wciąż są w środowisku. Także błonica
Wystarczy, że odsetek zaszczepionych spadnie o kilka procent i choroba może powrócić na znacznie większą skalę niż obecnie.
Margit Kossobudzka-Lipińska
25 sierpnia 2026
Zdrowie
Co może być alternatywą dla antybiotyków? Na przykład przeciwciała monoklonalne oraz wirusy
Pesymiści wieszczą koniec złotej ery antybiotyków. Optymiści sądzą jednak, że można inaczej walczyć z groźnymi bakteriami. Komu nauka przyzna rację? [Artykuł także do słuchania]
Margit Kossobudzka-Lipińska
25 sierpnia 2026
Zdrowie
W Demokratycznej Republice Konga ebola nie zwalnia
Trwa 17. epidemia eboli w Demokratycznej Republice Konga. Niestety, druga w historii pod względem liczby osób zakażonych tym wirusem i zgonów z jego powodu.
Margit Kossobudzka-Lipińska
20 sierpnia 2026
Zdrowie
HIV: Potrójna terapia może powstrzymywać wirusa przed zadomowieniem się w organizmie
Każdego roku ok. 100 tys. dzieci na świecie zaraża się HIV – jeszcze w czasie ciąży, podczas porodu albo w trakcie karmienia piersią. Obecnie stosowane leczenie skutecznie hamuje namnażanie wirusa, ale zakażenie zwykle pozostaje na całe życie. Być może właśnie wykonano pierwszy krok w stronę rozwiązania tego problemu.
Paulina Mozolewska
11 sierpnia 2026
Zdrowie
Pochwała mikrobioty. O społeczności, która w dobrej wierze wtrąca się do ludzkich spraw
Mikroorganizmy związane z ciałem człowieka. Naukowcy przekonują, że mają być różnorodne i w dobrej kondycji, żebyśmy my także zachowali zdrowie. Nie są to bowiem pasażerowie na gapę – aktywnie regulują działanie naszego organizmu.
Margit Kossobudzka-Lipińska
24 lipca 2026
Zdrowie
Naukowcy odkryli, jak wirus grypy przeprogramowuje ludzkie komórki od wewnątrz
Każdego roku na grypę sezonową poważnie choruje 3–5 mln. osób na świecie. Umiera ok. 650 tys. Niebezpieczny jest zwłaszcza wirus A odpowiedzialny za kilka pandemii, w tym hiszpanki z 1918 r. By zdobyć przewagę nad wirusem, naukowcy muszą dokładnie wiedzieć, co dzieje się z uwolnionymi przez niego białkami wewnątrz komórki.
Margit Kossobudzka-Lipińska
22 lipca 2026
Środowisko
Zielone ślady czarnej śmierci. Tak świat odradzał się po najbardziej zabójczej epidemii w dziejach
W połowie XIV w. pandemia dżumy zabiła w Europie dziesiątki milionów ludzi. Zmieniła też środowisko naturalne. Powrót do stanu sprzed epidemii zajął przyrodzie niemal dwa stulecia. [Artykuł także do słuchania]
Andrzej Hołdys
14 lipca 2026
Technologia
Modele sztucznej inteligencji zaprojektowały nowe, w pełni funkcjonalne wirusy. Czy to niebezpieczny precedens?
Najbardziej prawdopodobne ryzyko nie polega na tym, że ktoś stworzy od podstaw nowego wirusa, lecz na tym, że AI skróci drogę od pomysłu do sensownego planu eksperymentalnego. Ten drugi wciąż jednak wymaga technologii, środków i wiedzy, która jest niedostępna dla większości ludzi. [Artykuł także do słuchania]
Kasper Kalinowski
7 lipca 2026
Środowisko
Komary. Te biologiczne wampiry są lżejsze od pestki winogrona, a końca walki człowieka z nimi nie widać
Google zamierza wypuścić w USA dziesiątki milionów samców owadów zarażonych naturalnie infekującą bezkręgowce bakterią Wolbachia. Będą szukały samic i z nimi kopulowały, ale bakteria sprawi, że nie dojdzie do zapłodnienia. W ten sposób liczba komarów będzie się powoli zmniejszać. Projekt „Debug” nie jest pierwszym – i zapewne nie ostatnim – skierowanym przeciw organizmom przenoszącym śmiertelnie groźne dla ludzi choroby. [Artykuł także do słuchania]
Robert Jurszo
23 czerwca 2026
Zdrowie
Wirus HIV ukrywa się w niejednych limfocytach T. Być może jest więc wreszcie szansa, by go eliminować
Nie ma skutecznego leku przeciwko wirusowi HIV. Terapia jedynie hamuje jego namnażanie się. W organizmie utrzymuje się bowiem mały zapas utajonych zakażonych komórek. Okazuje się, że jest ich więcej niż sądzono. Paradoksalnie daje to nadzieję na medyczny przełom.
Margit Kossobudzka-Lipińska
20 czerwca 2026
Człowiek
Ötzi: naukowcy przeanalizowali jego mikrobiotę. Niektóre mikroorganizmy wciąż są zdolne do życia
Ciało Człowieka z Lodu jest przedmiotem naukowych analiz od 1991 r., kiedy to zostało znalezione w austriackich górach. Teraz zespół z Eurac Research sprawdził, jakie mikroorganizmy były w nim obecne za życia mężczyzny, a które skolonizowały go dopiero po jego śmierci – jeszcze w lodowcu i później, przez dekady przechowywania w chłodni.
Margit Kossobudzka-Lipińska
4 czerwca 2026
Opinie
Szczepienia i autyzm: amerykańska agencja nagle się waha, naukowcy załamują ręce
Żadnemu szanującemu się naukowcowi nie przyszłoby na myśl zasiewanie na nowo wątpliwości co do tego, że szczepionki powodują autyzm. W kwestie dotyczące zdrowia publicznego bardzo jednak lubią się wtrącać politycy. Skutki ich działań ujawnia nowe badanie opublikowane w „Science”.
Margit Kossobudzka-Lipińska
1 czerwca 2026
Zdrowie
Afryka walczy z ebolą. Europa powinna zacząć się przygotowywać na chikungunyę
Chikungunya jest oceniana przez Światową Organizację Zdrowia jako jedna z zaniedbanych chorób tropikalnych. Wywołuje ją wirus, przenoszony przez komary. Chińscy badacze stwierdzili, że zyskał właśnie szansę na rozprzestrzenienie się na północ.
Margit Kossobudzka-Lipińska
28 maja 2026
Zdrowie
Szczepienia dzieci przeciw HPV mają być obowiązkowe. Może lepszy byłby model australijski
Ministerstwo Zdrowia tłumaczy, że ta decyzja zapadła po – nieudanych – próbach zwiększenia wyszczepialności. Nie ma wątpliwości, że chodzi o ochronę przed rozwojem raka szyjki macicy. Tylko czy państwo sięga po właściwe narzędzie? [Artykuł także do słuchania]
Paulina Mozolewska
19 maja 2026
Zdrowie
Hantawirus z pechowego rejsu. Jak opanować ognisko zakażeń? Nie czas na improwizację
Największym błędem byłoby dziś urządzenie medialnego spektaklu w stylu pierwszych miesięcy pandemii koronawirusa: kombinezony ochronne na nabrzeżu, dramatyczne konferencje prasowe i transmisje live z każdej łodzi ratunkowej.
Paweł Walewski
8 maja 2026
Zdrowie
Nowa strategia walki z HIV: tresowanie układu odpornościowego
Zamiast szukać gotowej szczepionki przeciwko wszystkim odmianom wirusa, badacze postanowili wymusić na wirusie konkretne mutacje ucieczkowe, by sam odsłonił swoje najsłabsze punkty.
Paulina Mozolewska
7 maja 2026
Zdrowie
Nowy pomysł na szybkie nieinwazyjne testy na HIV. Potencjalnie można wykryć wirusa w ślinie
Autorzy tego wynalazku przyznają, że aby potwierdzić jego skuteczność, trzeba przeprowadzić jeszcze kilka eksperymentów. Jeśli uda się wszystko dopracować, to BE-SMART-HIV może znacząco przyspieszyć i poprawić diagnostykę, zwłaszcza w krajach o ograniczonych zasobach.
Tomasz Roman Tarnawski
24 kwietnia 2026
Środowisko
Raport większości: Tajemnicze bakterie naszych mórz i jezior
Ekosystemy wodne kryją wciąż wiele sekretów. Nawet okolice mola w Sopocie mogą być – przynajmniej okresowo – zdominowane przez organizmy, o których hydrobiologom się nie śniło. [Artykuł także do słuchania]
Piotr Panek
21 marca 2026
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama